Uniformitarianisme, catastrofisme en geologie

Uniformitarianisme, catastrofisme en geologie – De basis van de uniformitarische geologie
Het uniformitarianisme is een geologische leer die stelt dat de geologische processen die wij vandaag de dag waarnemen in het verleden altijd hebben plaatsgevonden op de huidige snelheden en een verklaring kunnen zijn voor alle geologische karakteristieken van de aarde. Het uniformitarianisme neemt dus aan dat de tegenwoordige geologische processen precies hetzelfde verlopen als in het onwaarneembare verleden en dat er in de geschiedenis van de aarde nooit enige catastrofale gebeurtenissen hebben plaatsgevonden. Omdat men gelooft dat de huidige processen alle gebeurtenissen in het verleden kunnen verklaren, is de slogan van het uniformitarianisme: "Het heden is de sleutel tot het verleden".

De theorie van het uniformitarianisme bood de lange geologische tijdperken die de basis werden van Charles Darwins evolutietheorie. De evolutietheorie is deels gebaseerd op het principe dat de verscheidenheid aan levenssoorten op aarde verklaard kan worden aan de hand van uniforme modificaties van de genetische eigenschappen over lange tijdsperioden. Deze veranderingen over lange tijdsperioden zouden dan in de uniforme gesteentelagen van de aardkorst (de "stratigrafische kolom") kunnen worden waargenomen.

Uniformitarianisme, catastrofisme en geologie – De basis van de cataclysmische geologie
Het catastrofisme is een geologische leer die stelt dat een groot aantal karakteristieken van de aardkorst het gevolg zijn van catastrofale gebeurtenissen in het verleden. Met andere woorden, het aardoppervlak heeft littekens opgelopen door catastrofale natuurrampen. Het is mogelijk dat die catastrofale gebeurtenissen vandaag de dag anders of helemaal niet meer plaatsvinden. Geoloog dr. Derek Ager beschrijft het catastrofisme als volgt: "De orkaan, de vloedgolf of de tsunami kan in een uur meer teweegbrengen dan de normale natuurlijke processen in duizend jaar. De geschiedenis van enig onderdeel van de aarde is dus min of meer als het leven van een soldaat: er zijn lange perioden waarin er niets gebeurt, maar dan vindt er ineens een oorlog plaats.”1 De theorie van het catastrofisme beweert dat vooral catastrofale natuurlijke gebeurtenissen verantwoordelijk zijn geweest voor de afzetting van de lagen van de stratigrafische kolom en alle gesteenteformaties die wij vandaag de dag waarnemen. Tot de 18e eeuw werd er eigenlijk nooit enige andere verklaring overwogen. Men dacht dat de sedimentaire gesteentelagen die wij waarnemen vooral het gevolg waren van vloedgolven, tsunami's en vulkaanuitbarstingen.

Lees nu meer over uniformitarianisme en catastrofisme!

1"The Nature of the Stratigraphical Record", 1981, p. 54, 106.